Hoe hard mag een heftruck rijden? Snelheid in magazijn en op het terrein

De vraag komt bij vrijwel elke RI&E en bij elke nieuwe chauffeur terug: hoe hard mag een heftruck eigenlijk rijden? Het eerlijke antwoord is dat de wet voor uw eigen terrein geen getal noemt. Dat maakt de vraag niet minder belangrijk, want u moet er zelf een antwoord op geven en dat vastleggen. Hieronder staat wat de wet wél zegt, wat de trucks halen, hoe u de snelheid begrenst en waarom een paar km/u meer zoveel uitmaakt bij het stoppen.

Wat de wet wel en niet zegt

In het Arbobesluit staat geen maximumsnelheid voor heftrucks op eigen terrein. Wat er wel staat, in artikel 7.17c over het gebruik van mobiele arbeidsmiddelen, is een reeks verplichtingen die samen op hetzelfde neerkomen. Waar tijdens het rijden werk wordt uitgevoerd, "wordt de snelheid van het arbeidsmiddel zo nodig aangepast" (derde lid). "Indien een mobiel arbeidsmiddel zich binnen een werkzone waar werknemers zich kunnen bevinden, beweegt, worden doeltreffende verkeersregels vastgesteld" (vierde lid). En het vijfde lid vraagt om "doeltreffende organisatorische maatregelen" om te voorkomen dat werknemers zich in de werkzone van rijdend materieel bevinden.

De wet legt de keuze dus bij u: u beoordeelt in de RI&E wat op uw locatie veilig is en legt dat vast in verkeersregels. Een inspecteur vraagt niet of u onder een landelijk getal blijft, maar of u erover heeft nagedacht en of de regels worden nageleefd. Welke andere artikelen voor heftrucks gelden staat in het overzicht van wetgeving rond de heftruck. Op de openbare weg gelden andere regels — die staan in met een heftruck de openbare weg op.

Hoe hard rijden elektrische heftrucks?

De topsnelheid staat op het typeblad, altijd als beladen / onbeladen. Voor de Hyundai-series die wij leveren:

Twee dingen vallen op. De magazijntrucks tot 5 ton blijven tussen 14 en 19 km/u; dat is het tempo van een rustige fietser. De zware B-X-modellen halen het dubbele, en dat is bedoeld voor lange afstanden op een buitenterrein — niet voor een hal met voetgangers. Een topsnelheid is een opgave van wat de truck kán, niet van wat op uw vloer verstandig is.

De begrenzer: snelheid instellen per locatie

Elke moderne elektrische truck laat de maximumsnelheid instellen, en dat is de eerste plek om uw verkeersregel hard te maken. Bij de BE-X wordt de maximale rijsnelheid via de monitor ingesteld op de veilige snelheid van de locatie; klimvermogen en hefprestaties blijven daarbij volledig. Als optie is er een begrenzer bij rijden met geheven lading: zodra de vorken boven 500 mm of boven de vrije hefhoogte komen, gaat de rijsnelheid terug naar 3 km/u, zodat de last er niet af valt en de truck niet kantelt.

Bij de B-X zit een snelheidsbegrenzer voor de maximumsnelheid, en als optie een voetgangersdetectie: een camera herkent een persoon in de buurt van de truck, waarschuwt de chauffeur op de monitor en met een zoemer, en neemt afhankelijk van de uitvoering zelf de snelheid terug op basis van de afstand. Welke opties er per serie zijn staat op veiligheidsopties voor uw heftruck.

Een begrenzer vervangt de verkeersregel niet, maar maakt hem onafhankelijk van de chauffeur van dienst. Laat hem bij aflevering instellen op de waarde uit uw RI&E; dat regelt de Hyundai-dealer in uw regio.

Stopafstand: reactie plus remweg

Waarom een paar km/u zo uitmaakt, wordt duidelijk als u de stopafstand uit elkaar haalt. Die bestaat uit twee delen: de afstand die de truck aflegt vóórdat de chauffeur reageert, en de remweg daarna.

De reactieafstand groeit recht evenredig met de snelheid. Reken met één seconde reactietijd — zien, beslissen, voet verplaatsen — dan legt een truck bij 10 km/u ongeveer 2,8 meter af voordat er überhaupt geremd wordt, en bij 16 km/u ongeveer 4,4 meter. Dat is twee tot bijna vier palletlengtes, zonder dat er al iets gebeurd is.

De remweg groeit met het kwadraat van de snelheid: twee keer zo hard rijden betekent vier keer zoveel remweg. Hoe lang die remweg precies is hangt af van de truck, de belading, de banden en de vloer — een natte of stoffige vloer, versleten banden of een zware last voorop maken hem langer. Daarom noemen wij hier geen meters: de opgave verschilt per situatie. Wat niet verschilt is de wiskunde: snelheid is de enige factor die kwadratisch doorwerkt, en dus de factor met het grootste effect. Dezelfde snelheid bepaalt overigens ook hoe hard elke voeg en drempel in de rug van de chauffeur aankomt; zie trillingen op de heftruck.

Zonering in de praktijk

Eén maximumsnelheid voor het hele terrein werkt zelden. Waar voetgangers lopen is hij te hoog, in een lege rijgang onnodig laag. De bedrijven die het goed doen, werken met zones.

• Stapvoets — het tempo van een lopende voetganger — bij deuren en poorten, op kruisingen, bij laadperrons, rond werkplekken, in bochten en overal waar het zicht beperkt is.
• Hoger in vrije, afgescheiden rijgangen en op het buitenterrein, zolang de vloer het toelaat en er geen kruisend voetgangersverkeer is.
• Langzamer met geheven last, altijd, ongeacht de zone.
• Snelheid eraf vóór een helling of laadkuil, niet erop; zie heftruck op een helling.

Welke getallen u aan die zones hangt, is uw keuze in de RI&E; een landelijk getal bestaat niet. Kijk wel in de arbocatalogus van uw branche: sommige sectoren hebben er eigen afspraken over gemaakt, en die lopen uiteen. Belangrijker dan het getal is dat de zones op de vloer zichtbaar zijn, dat de regels in de instructie staan en dat ze voor iedereen gelden, ook voor de bezoeker met een heftruckcertificaat. Hoe u routes en zones inricht staat in magazijninrichting en heftruckroutes, en de overige regels voor de vloer in veilig werken met een elektrische heftruck.

Toezicht zonder achter elke truck aan te lopen

Een regel die niemand controleert, slijt. Telematica registreert de gereden snelheid per truck en per chauffeur en meldt schokken en aanrijdingen. U ziet daarmee niet alleen wie te hard rijdt, maar ook wáár: een plek met veel schokmeldingen is meestal een kapotte voeg of een onlogische route, geen slechte chauffeur. Wat u uit die data haalt staat in telematica op de heftruck.

Vertel bij uw aanvraag hoe uw routes lopen en waar voetgangers kruisen. Dan nemen wij de begrenzer en de passende veiligheidsopties in de offerte op, en stelt de Hyundai-dealer in uw regio ze bij aflevering in op de waarde die u heeft vastgelegd.